Türkiye sermaye piyasalarında son günlerin en önemli gündemlerinden biri haline gelen yatırım fonlarına ilişkin süreç yeni bir aşamaya geçti.
Sermaye Piyasası Kurulu’nun 17 Eylül’de bazı portföy yönetim şirketlerinin fonlarını işleme kapatması ve tasfiye sürecini başlatmasının ardından hem yatırımcıların parasının nasıl ödeneceği hem de yürütülen adli soruşturmanın kapsamı yakından izleniyor.
Hafta sonunda soruşturma kapsamında yeni gözaltılar ve mal varlığı tedbirleri gündeme gelirken gece saatlerinde şirket ve fonlar açısından önemli bir değişikliğe gidildi.
45 firma ve 19 fonda tedbir kaldırıldı
İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen soruşturma kapsamında şirketler, fonlar ve gerçek kişilerin mal varlıkları ile para hareketlerine yönelik yeni tedbirler gündeme geldi.
Başsavcılığın ilk talebinde 46 tüzel kişi, 18 fon ve 42 gerçek kişi olmak üzere toplam 106 kişi ve kuruluş yer aldı.
Tedbir kapsamında sermaye piyasası araçlarının dondurulması, yüksek tutarlı para transferleri ile mal varlığını azaltabilecek işlemlerin engellenmesi istendi.
Ancak SPK’nın daha sonra yaptığı değerlendirme ve bildirimler doğrultusunda şirketler ve fonlar açısından karar değişti.
Son durumda 45 firma ve 19 fon üzerindeki mal varlığı tedbirleri kaldırıldı.
42 gerçek kişi hakkındaki mal varlığı tedbirleri ise devam ediyor.
Başsavcılık ayrıca tedbir kapsamındaki gerçek kişilerin olağan dışı işlemlerinin savcılık ve MASAK’a bildirilmesini istedi.
Astor Enerji de açıklama yaptı
Tedbir kararları kamuoyuna yansıyan şirketlerden biri Astor Enerji oldu.
Şirket, İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen soruşturma kapsamında şirket ile Yönetim Kurulu Başkanı Feridun Geçgel’i ilgilendiren sermaye piyasası araçlarının dondurulmasına yönelik tedbir kararlarının kaldırıldığını açıkladı.
Şirket ve fonlar üzerindeki tedbirlerin kaldırılması, soruşturmanın sona erdiği anlamına gelmiyor. Adli soruşturma gerçek kişiler ve incelenen işlemler yönünden devam ediyor.
İki Tera Portföy yöneticisi daha gözaltına alındı
Soruşturmanın adli ayağında hafta sonunda yeni bir gelişme daha yaşandı.
Daha önce haklarında yurt dışına çıkış yasağı bulunan Tera Portföy Yönetim Kurulu Başkanı Erdin Özel ile Tera Portföy CEO’su Emir Münir Sarpyener gözaltına alındı.
Soruşturmanın önceki aşamalarında Tera Yatırım Holding Yönetim Kurulu Başkanı Emre Tezmen, Yönetim Kurulu Üyesi Emre Alkin, bağımsız Yönetim Kurulu Üyesi Kerem Alkin, Tera Portföy Genel Müdürü Alper Öztürk ve Pusula Holding Yönetim Kurulu Başkanı Serdar Turhan’ın da aralarında bulunduğu isimler hakkında tutuklama kararları verilmişti.
Soruşturma kapsamında çeşitli şirket ve portföy yönetim kuruluşlarının yöneticilerinin para ve mal varlığı hareketleri inceleniyor.
Süreç 17 Eylül’de hızlandı
Fon piyasasındaki gelişmelerin dönüm noktası 17 Eylül oldu.
SPK, aldığı kararlarla bazı portföy yönetim şirketlerinin kurucusu olduğu fonları Türkiye Elektronik Fon Alım Satım Platformu’nda alım ve satıma kapattı ve tasfiye sürecini başlattı.
Daha sonraki güncellemelerle tasfiye kapsamındaki fonların sayısı 131’e ulaştı.
Karar sonrasında özellikle bu fonlarda parası bulunan yatırımcıların hangi tarihte ve hangi yöntemle ödeme alacağı tartışma konusu oldu.
SPK, süreç içinde tasfiye usullerine ilişkin yeni düzenlemeler yaparken fonların TEFAS dışındaki alım ve satım işlemleri de durduruldu.
SPK’dan 17 Eylül talimatlarına açıklık
SPK, 28 Eylül sabahı yayımladığı yeni açıklamayla yatırımcılar açısından belirsizlik yaratan konulardan birini netleştirdi.
Kurulun açıklamasına göre tasfiye kapsamındaki fonlar 17 Eylül’de TEFAS’ta işleme kapatıldığı için aynı gün verilen tüm alım ve satım talimatları platform tarafından iptal edildi.
Bu talimatların sahiplerine ödeme, tasfiye sonunda fonda kalan bakiye üzerinden ve yatırımcının fondaki katılma payı sahipliği oranında yapılacak.
SPK ayrıca 16 Eylül ve daha önce TEFAS’a iletilmiş olmasına rağmen ilgili fonun temerrüdü veya fiyat açıklamaması nedeniyle gerçekleştirilemeyen talimatların da tasfiye kapsamında değerlendirileceğini bildirdi.
Yatırımcı parasını ne zaman alacak?
SPK’nın son açıklaması ödemenin hangi yöntemle yapılacağını netleştiriyor ancak bütün yatırımcıların parasının aynı anda ve hemen hesaplarına geçeceği anlamına gelmiyor.
Önce fonların varlıklarının tasfiye edilmesi ve oluşan bakiyenin belirlenmesi gerekiyor.
Ardından yatırımcılara fondaki katılma payları oranında ödeme yapılacak.
Dolayısıyla yatırımcının alacağı tutar ve ödemenin zamanı, ilgili fonun portföyündeki varlıkların tasfiye sürecine bağlı olacak.
İki ayrı süreç birlikte ilerliyor
Son gelişmelerde birbirine karıştırılmaması gereken iki ayrı süreç bulunuyor.
Birincisi SPK tarafından yürütülen 131 yatırım fonunun tasfiye süreci ve yatırımcı ödemeleri.
İkincisi ise İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından sermaye piyasasındaki işlemler ve para hareketlerine ilişkin yürütülen adli soruşturma.
Şirketler ve fonlar üzerindeki bazı tedbirlerin kaldırılması adli soruşturmanın sona erdiği anlamına gelmediği gibi, yatırım fonlarının tasfiye kararını da ortadan kaldırmıyor.
Önümüzdeki dönemde piyasanın en yakından izleyeceği başlık ise tasfiye edilen fonların varlıklarının hangi hızla nakde çevrileceği ve yüz binlerce yatırımcının ödemelerinin hangi takvimde gerçekleştirileceği olacak.
Kaynak: Sermaye Piyasası Kurulu; İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı
